أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

570

قانون ( فارسى )

2 - لعاب اسفرزه . 3 - آب كاهو و امثال كاهو . 4 - آرد باقلى كه با روغن و سركه باشد . داروهاى گرم و گرمىبخش كه سبب كاهش شير مىشوند از اين قرارند : 1 - فيجن . 2 - بزر فيجن و به‌ويژه فيجن كوهى . 3 - پنج انگشت و بزر پنج انگشت ، براى يكباره تناول كردن تا دو درهم جايز است . 4 - ريحان كوهى ، هرچند برخى گويند ريحان كوهى فزايندهء شير پستان است ، ليكن حقيقتش اين است كه كاهش دهندهء شير پستان است . 5 - هر نوع زيره و به‌ويژه زيرهء كوهى . 6 - و همچنين زيرهء كوهى را با سركه بياميزند و بر پستان پاشند . پاشيدنيهاى گرم و ماليدنيهاى گرم و ضماد بر پستان كه مايهء كاهش دادن شير مىشوند عبارتند از : 1 - شرابى كه اندران در آن باشد . 2 - داروى پاشيدنى خوبى هست و آن : ريشه‌هاى كلم را بكوبند و بسرشند و بر پستان گذارند ، كه آزموده شده است . 3 - آرد عدس ، باقلى ، زعفران ، گوز گندم ، نمك با گلاب قاطى شود و بر پستان پاشند . 4 - آب شنبليله يا آب « بالك « 1 » » ( - اسفناج . نسخه ) و مردار سنگ سفيد و روغن گل را بر پستان پاشند . 5 - خرچنگ دريايى را بكوبند و بسايند ، يا خرچنگ نهرى را بسوزانند و خاكسترش را بر پستان پاشند . فصل چهارم پنير شدن شير پستان و علاجش هنگامى كه شير در پستان شيردار پنير مانند مىشود ، يكى از دو سبب اصلى زير را دارد : الف - گرماى خشكاننده بر پستان و دربرگرفتهء پستان اثر كرده . ب - سرماى يخ‌بندان ، سرماى سخت بر مزاج پستان چيره شده و شير يخ كرده است ، و تو از درسهاى گذشته نشانى اين هر دو حالت را دانستى !

--> ( 1 ) - پالك : اسفناج - بايد اين بالك پالك باشد كه در عربى حرف « پ » ب نوشته مىشود . بالكا : گياه از ملك .